Şairlerin Sultanı Baki

Osmanlı İmparatorluğu’nun en ihtişamlı döneminde yaşayan Baki 1526 İstanbul doğumlu ve asıl ismi Mahmud Abdülbaki‘dir.Küçük yaşlarında çıraklık yaptı ve okuma hevesi sayesinde medrese öğrenimini tamamladı.Kendi döneminde yaşamış,dünyaya ve Müslüman alemine ışık tutan ünlü bilim adamları,filozof ve şairler ile görüştü.Bu kişilerden dersler alarak kendini küçük yaşta geliştirmeyi başardı.19 yaşına geldiğinde artık ünlü bir şair olmuş ve tanınmaya başlamıştı.Medreselerde müderrislik yaptı,kadılık görevlerinde bulundu.Anadolu ve Rumeli kazaskerliği yaptı.Fakat o küçük yaşlardan beri çok istediği Şeyhülislam olma hayallerine yaşlılık safhasında dahi bir türlü ulaşamadı.Saraya ve Kanuni’ye yakınlığıyla hep dikkat çekti.Daha sonra 2. Selim ve 3. Murat zamanlarında da hem saraydan hem halktan büyük bir itibar ve ilgi gördü.Bu ilgi ve alaka onun günümüze ve sonsuza kadar ” Sultanüş’şuâra “ yani ” Şairlerin Sultanı “ ismiyle anılmasına neden oldu.Şairlerin Sultanı 1600 yılında İstanbul’da vefat eder.

Sanat eserlerinin özellikle estetik yapısı çok dikkat çekti. Osmanlı İmparatorluğunun en güçlü devrinde yaşaması onun şiirinde ve eserlerinde kullandığı temalara yansımıştır. Özellikle aşk,yaşamanın güzelliği ve doğa sevgisi şiirlerinin başlıca konularıdır. Şiirlerinde tasavvufi öğeler nadiren bulunsa da aşk mefhumunu sık sık konu alması itibariyle, dîvânı mutasavvıflar tarafından çok sevilmektedir. Çok güçlü bir tekniğe sahiptir, anlatımdaki akıcılık ve sürükleyicilik ona farklı bir hava katar. Dil kullanımı, sözcük seçimindeki yeteneği çok üst düzeydedir.Kullandığı dil ve yeteneği onu dönemindeki diğer şairlerden farklı kılmıştır.İstanbul Türkçesi’ni başarıyla kullanır ve ahenk,musiki ve tını öğelerini uyum içinde kullanır,sanki kelimeleri müzikle dans ettirir.

En önemli eseri Kanuni Sultan Süleyman’ın ölümü üzerine yazdığı Kanuni Mersiyesi’dir. Mersiye nazım türü ünlü bir kişinin ölümü üzerine duyulan hüzün ve üzüntüyü dile getirmek amacıyla işlenir ; Baki’nin Kanuni Mersiyesi’ndeki tekniği kusursuz,ahenk öğeleri sağlamdır.

Başlıca eserlerini sıralarsak :

Dîvân (4508 beyitlik, en önemli eseri)
Fazâ’ilü’l-Cihad
Fazâil’i-Mekke
Hadîs-i Erbain Tercümesi
Kanuni Mersiyesi