Termostatın İcadı

Günümüzde termostatın kullanım alanlarına baktığımızda, fırınlar, elektrikli ütüler, çamaşır veya bulaşık makineleri, merkezi ısıtma sistemleri, buzdolapları, fırınlar, su ısıtıcıları veya dondurucularda sıklıkla kullanıldığından bahsedebiliriz. Özellikle çay ve kahve keyiflerimizin devam etmesine yardım eden çay ve kahve makinelerinde de termostatların kullanıldığını görebiliriz.

Termostatın icat edilmesi 1830lu yıllara dayanmaktadır. Bu yıllarda sıcaklık ayarlama aygıtlarında bazı teknolojiler kullanılıyordu fakat termostat o yıllar için yeni bir kavram olmuştur. Termostatın mucidi İskoçyalı Andrew Ure’dir Ure 1830lu yılların ortasında bugünkü termostatların temelini oluşturan bimetaliğin patentini almıştır. Bimetalikler, sıcaklığın değişmesi sonucu birbirine temas eden iki metalde genleşme ya da büzülme meydana gelmektedir. Sıcaklığın değişmesi ile birlikte eğilen şeritler, cihazın ayar düğmesini ya etkisiz ya da etkili hale getirmektedir. Andrew Ure, bahsettiğimiz bu ilkeyi ısı denetimine uygulayan ilk kişi olsa bile, bu tür aygıtların mimarı John Harrison adlı kişidir. John Harrison 1726 yılında kronometresinde sıcaklık değişimleri sonucu oluşan hataları düzeltmek için bimetalik sarkacı kullanmıştır.

Andrew Ure patentini aldığı bu fikirleri geniş bir kesime yayamadı ve 1881 yılında Charles Edward Hearson sıvı termostatın patentini alarak ilk termostatın öncüsü oldu. C.E.Hearson ürettiği sıvı termostatını, kümes hayvanlarının kuluçka makinelerinde kullanmak üzere tasarlamıştı. Bu sıvı termostat, bir kabın içinde istenilen sıcaklıkta kaynatılmış bir sıvı bulunmasından ibaretti. Kaynamış sıvı, kabı genişleterek kabın üzerinde bulunan kumanda kolunun hareket etmesini sağlıyordu.

1903 yılında W.M.Fulton’un ürettiği ve patentini aldığı termostat ise sıvı ya da gaz dolu bir körük kullanılan termostatlardır.Fulton’un patentini aldığı bu sistemde, körük içinde bulunan gazın veya sıvının sıcaklığına bağlı olarak büzülmekte veya genleşmekteydi. Bu sistemin kademli bir şekilde sıcaklı değişimini elde etmek gibi bir artısı vardı.